En zo viel het kabinet Rutte dan toch nog doordat sinds de Provinciale Staten verkiezingen de machtsverhoudingen in Nederland anders bleken te liggen dan de samenstelling van de Tweede Kamer suggereert.

Dat een premier zijn eigen kabinet doet vallen zal nog onderwerp van vele studies zijn, maar belangrijker dan de vraag wat de motivatie van Rutte was, is die wat de gevolgen zijn. 

Op de korte termijn zijn de gevolgen van nieuwe verkiezingen de volgende. 

D66     gehalveerd in de peilingen, politiek leider weg, krijgt het zwaar bij de verkiezingen

CDA   gedecimeerd in de peilingen, politieke leiders weg, een politieke splinter 

BBB    op snelheid gepakt, wel of niet klaar voor verkiezingen, grote winst lijkt reëel

PVV    door het kabinet op migratie te laten vallen is de partij de wind uit de zeilen genomen

PvdA   druk bezig met zichzelf, grote kans dat op korte termijn de meerwaarde van een fusie niet kan worden duidelijk gemaakt aan de kiezer, samen klein?

GL      zie PvdA, samen niet groter dan ieder apart

SP       verliest bij iedere verkiezing, geen aanwijzing dat dat nu anders gaat

FvD     politieke haven voor wappies maar geen factor van belang meer door zelfmarginalisatie

JA21   wordt net als de PVV de wind uit de zeilen genomen door het migratiestandpunt

VVD   door te profileren op migratie staat het sterk tegen PVV, FvD, JA21 maar ook CDA. Bovendien koppelt het zich los van D66 wat ook telt bij andere dossiers zoals stikstof

CU      heeft zich geprofileerd op haar Christelijke waarden in het migratiedebat en zichzelf daarmee uitgeschakeld als partij die aan de macht deelneemt

Nieuwe verkiezingen lijken dus belangrijke verschuivingen in het parlement mogelijk te maken. Voor de BBB en de VVD geven de peilingen een score in de buurt van de 25 tot 30 zetels aan. Met een beetje geluk hoeft er dan maar een partij bij, PvdA/GL of zelfs nog het CDA om een coalitie te kunnen vormen. En dan is een centrumlinks kabinet ingeruild voor een centrumrechts kabinet. In de Eerste Kamer lijken VVD en BBB al goed samen te werken, dat smaakt kennelijk naar meer. 

Door de zelfisolatie van PVV en FvD speelden de 21 zetels van die partijen geen rol in de regeringsvorming. Mochten VVD en BBB erin slagen die stemmen terug te brengen in het ‘fatsoenlijk rechtse’ kamp, dan betekent dat een bredere basis voor een centrumrechtse regering.

Dat biedt mogelijkheden voor een stabieler beleid op de wat langere termijn. 

Het zou dus kunnen dat door af te treden Mark Rutte de stabiliteit laat ontstaan die hij zelf onder zijn laatste kabinet niet heeft kunnen bieden. Rutte weet als geen ander met welke problemen het land kampt, daar is inderdaad een stabiele regering met een stevige meerderheid voor nodig.

Is deze daad van ultieme zelfopoffering dan toch een teken van visie bij Mark Rutte?